22 Şubat 2010 Pazartesi

Efsane Tribünler I : The Kop!!! (1906-1994)

1899-1902 yılları Güney Afrika'da cereyan eden İngilizlerin yenilgisi ile neticelenen II.Boer Savaşı yılları.. Spion Kop dağı eteklerinde 300'ün üstünde İngiliz askeri ölüyor.. Ölen askerlerin çok büyük bir kısmı Liverpool şehrinden.. 1892 yılında kurulmuş ünlü Liverpool futbol takımı, maçlarını kuruluşundan itibaren hep Anfield Road'ta oynamıştı.. O dönemin Liverpoollu yöneticileri, ölen Liverpoollu askerlerin anısına, Anfield Road Stadının Güney-Batı kısmında bulunan tribüne, Spion Kop dağından esinlenerek Kop Tribünü adını verdiler..

Anfield Road Stadı, 1884 yılında Stanley Park arazisinin bitişiğinde bir yere inşaa edilmişti ve o yıllarda Everton futbol takımı oynuyordu maçlarını Anfield'ta.. Everton takımı, 1892 yılında Anfield Stadının sahibi John Houlding ile kira anlaşmazlığına varınca Anfield Stadını terk ettiler.. John Houlding, Anfield'ta oynayacak yeni bir takım kurmaya karar verir ve Liverpool futbol takımının kuruluşu bu şekilde gelişir.. O yıllarda 20,000 kişilik kapasiteye sahip Anfield Road'ta, Liverpool ilk maçında sadece 100 kişiye oynamıştı..

Kop Tribünü isminin verilişi 1905-1906 sezonunda olur.. O sezon Liverpool ikinci kez lig şampiyonluğunu kazanır ve yaklaşık 28,000 taraftarı taşıyabilen, dünyada eşi benzeri olmayan o meşhur taraçalı teras tribünün ismi The Kop olarak anılmaya başlar.. Liverpool Efsanesini yaratacak olan o efsane tribün böylece doğmuş olur.. Tribünün birbirine olan bağlılığı, devamlı ayakta durarak hiç susmadan takımı desteklemesi ve rakip takım oyuncularının ayaklarını titreterek sahayı cehenneme çevirmesi tüm diğer taraftar gruplarına örnek teşkil etti..

1928 yılında Kop Tribününe, teraslama ile değiştirilerek tepesine binlerce taraftarı koruyacak olan dev bir çatı inşaa edildi.. O yıllarda özellikle İngiltere'de birçok stada ve tribünlere Spion Kop adı verilirdi.. Ama bir şeyi herkes kabul ederdi; o da Anfield Road'taki Kop tekti ve en iyisiydi.. Öyle bir tribündü ki orası, öyle bir coşku dolu ki takım maça başlamadan golü atmış sayılırdı.. Liverpool mağlup duruma düştüğü zamanlarda dahi skoru bilmeyen bir izleyici, Kop'tan yükselen şarkılarla Liverpool'un önde olduğunu tahmin edebilirdi..
Bunun en güzel örneklerinden birisi 1964-65 yılında Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupasında Inter ile oynanılan Yarı Final maçı olmuştur.. Liverpool taraftarının maç 1-1'e düştükten sonraki 'Tanrı'nın Öfkesi' olarak adlandırılan şiddetli tezahuratı ile maçı 3-1'e getirmişlerdi.. Sayılmayan bir de golün olduğu mücadelenin rövanşında da yine hakem oyunlarına kurban olan Liverpool, Inter'e elenmişti ama Kop Tribünü gerçek anlamıyla o yıllarda tanınmış ve ünlenmişti.. Öyle bir ün ki; BBC televizyon kanalı tarafından Liverpool'un o dönemde yaşadıkları şampiyonluk maçından görüntüler ve Kop Tribünün 'You'll Never Walk Alone' şarkısının her bir ağızdan söylenişi, tüm dünyada gösterime sunulmuştu..

The Kop Anfield 1964 Liverpool v Arsenal



Liverpool v Inter Milan 1965 European Cup Semi Final



You'll Never Walk Alone - Anfield Road


Kop Tribünün coşması, takımı da ateşliyor.. Bill Shankly ve Bob Paisley idaresindeki Liverpool, hem İngiltere'de, hem Avrupa'da fırtına gibi esmeye başlıyordu.. Bir tribünün, bir takımı bu kadar ekstra motive etmesi eşine az rastlanır bir güzellik olarak her zaman akıllarda yer aldı.. 1977, 1978, 1981 ve 1984 yılında kazanılan Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası Şampiyonlukları ve daha nicesi bunun en güzel ispatı olsa gerek Liverpool tarihinde..

Ve 29 Mayıs 1985.. Bir önceki sene Roma'yı penaltı atışları sonrası 4-2 yenerek Şampiyon Kulüpler Kupası Şampiyonu olarak geldi Liverpool Heysel Stadına.. Rakip güçlü Juventus.. Ama herkes Liverpool'a güveniyor ve 5. şampiyonluk için saatlerin geçmesini bekliyorlar.. Bu arada maçın başlamasına sayılı dakikalar var.. Bir anda kale arkasında bir karışıklık beliriyor.. Arada bariyerin olmamasının da yardımıyla, Liverpoollu holiganlar, Juventuslu taraftarların olduğu yere saldırıyorlar.. İtalyan taraftarlar korku ve panikten kaçmaya çalışırken, kendilerine mani olan büyük duvar, aşırı yüklenmeden ötürü çöküyor.. Sonuç 39 kişinin ölümü ve yüzlerce yaralı.. Çağın Oyunu Futbolun Kara Günü..
Bu üzücü olay sonrası, gerek İngiliz futbolu, gerekse Liverpool çok büyük yara aldılar.. Olay sonrası İngiltere Milli Takımı ve İngiliz takımları, uluslararası futbol müsabakalarından 5 yıl, Liverpool futbol takımı ise 8 yıl men cezası aldı.. İngiliz futbolunda geriye gidişin başlangıcı ve ünlü Liverpool'un Kop Tribünün tükeniş haritası yavaş yavaş çizilmeye başlamıştı..
Tarih 15 Nisan 1989.. Her İngilizin keşke olmasaydı dediği II. trajedi günü.. Yer Sheffield Wednesday'in sahası Hillsborough.. İngiltere F.A. Cup'ta yarı finalde Liverpool-Nottingham Forest maçı.. Liverpool taraftarının alınacağı 14,600 kişi kapasiteli Leppings Lane End Tribünü, dolu olmasına rağmen, içeriye sürekli taraftarların girmeye devam etmesi ile meydana gelen trajedi.. Tam 96 Liverpool taraftarının masumca ölümü ve sonrası..
Bu olay artık bardağı taşırmıştı ve bundan sonra alıncak tedbirler daha sert olacaktı.. İngiliz Hükümeti ve İngiltere Federasyonu aldığı kararlarla İngiltere'deki bütün stadyumların bütün tribünlerinin koltuklu olmasını zorunlu kıldı.. Ve böylece 28,000 taraftarın ayakta izlediği ünlü Kop Tribününün sonu gelmiş oldu.. The Kop, 1994 yılında yerini tümü koltuklu Kop Grandstand tribününe bıraktı.. Kop Tribünün son maçı Mayıs 1994'te Norwich City maçıydı.. Kop Tribünün olduğu kaleye son golü atan Jeremy Goss, tarih kitaplarındaki yerini aldı..
Ünlü taraçalı teras Kop Tribünün yıkılışından sonra, Kop'un parçaları yardım amaçlı satışa çıkarıldı.. Hala günümüzde bile bazı Kop Tribününün parçaları yardım amaçlı satın alınabiliniyor.. (Forget - Me - Not Campaign..)
The Kop!!! (1906-1994)

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder